Pompy ciepła na R32 po 1.01.2027 - kupić teraz czy czekać na R290? (F-gazy)

Nie - pompa na R32 kupiona dziś nie stanie się nielegalna; zakaz od 2027 dotyczy wprowadzania do obrotu nowych urządzeń, nie używania. Zamontowaną pompę można eksploatować i serwisować przez cały okres jej życia. Zmienia się oferta w sklepach: od 1 stycznia 2027 r. nowe domowe pompy do 12 kW na R32 znikają z rynku UE.

Pompy ciepła na R32 po 2027 - krótka odpowiedź

Od 1.01.2027 r. w UE nie wolno wprowadzać do obrotu nowych pomp ciepła do 12 kW, zarówno monoblokowych, jak i split powietrze-woda, z czynnikiem o GWP 150 lub wyższym. GWP to współczynnik mówiący, ile razy silniej od CO2 dany gaz ogrzewa klimat. R32 ma GWP 675, więc mieści się w zakazie. Egzemplarze wprowadzone na rynek przed terminem można jeszcze sprzedać i uruchomić. Jeśli kupujesz teraz, R32 jest bezpiecznym wyborem na lata. Jeśli masz czas i wybierasz nowy model, R290 (propan) to kierunek, w którym idzie cały rynek.

Typ urządzenia (moc znamionowa)	Czynnik objęty zakazem	Od kiedy zakaz wprowadzania do obrotu
Monoblok i inne samodzielne pompy ciepła do 12 kW	GWP od 150 (np. R32, R410A)	1.01.2027
Split powietrze-woda do 12 kW	GWP od 150	1.01.2027
Monoblok i samodzielne 12-50 kW	GWP od 150	1.01.2027
Split powietrze-powietrze do 12 kW (klimatyzator)	GWP od 150	1.01.2029
Split powyżej 12 kW	GWP od 750	1.01.2029
Inne samodzielne (powyżej 50 kW)	GWP od 150	1.01.2030
Monoblok i samodzielne do 12 kW	wszystkie F-gazy	1.01.2032
Split powyżej 12 kW	GWP od 150	1.01.2033
Split do 12 kW	wszystkie F-gazy	1.01.2035

Źródło: rozporządzenie (UE) 2024/573, załącznik IV. Szczegóły prawne zebraliśmy na końcu tekstu, w sekcji “Podstawa prawna”.

Kupujesz pompę z dostawą w 2027? Poproś o dokument pochodzenia

To najważniejsza praktyczna rada z tego tekstu. Zakaz dotyczy pierwszego udostępnienia konkretnego egzemplarza na rynku UE, a nie daty premiery modelu. Pompa, którą producent lub importer sprzedał hurtowni do 31.12.2026 r., może zostać sprzedana klientowi i zamontowana w 2027 r.

Warunek: ten, kto uruchamia urządzenie po dacie zakazu, musi umieć wykazać, że egzemplarz trafił na rynek przed terminem, i przechowywać ten dowód przez 5 lat. Dlatego przy zamówieniu pompy R32 na początek 2027 r. zapisz w umowie, że sprzedawca lub instalator przekaże potwierdzenie wprowadzenia egzemplarza do obrotu przed 1.01.2027. Bez takiego dokumentu uruchomienie może być niezgodne z przepisami.

Co zmienia się 1 stycznia 2027 r.

Rozporządzenie UE 2024/573 o fluorowanych gazach cieplarnianych (F-gazach) obowiązuje od marca 2024 r. i stopniowo wycofuje z nowych urządzeń czynniki o wysokim GWP. Od 2027 r. obejmuje to typowe domowe pompy powietrze-woda: monobloki do 12 kW i splity powietrze-woda do 12 kW, a także monobloki 12-50 kW. Klimatyzatory split powietrze-powietrze do 12 kW mają czas do 2029 r.

Typowa pompa do domu jednorodzinnego ma 6-12 kW, więc zmiana dotyczy praktycznie całego rynku domowego. Więcej o pojęciach w słowniku: GWP i R32.

Co z pompą, którą już masz

Nic nie musisz robić. Zakazy nie działają wstecz na urządzenia zamontowane i pracujące. Warto wiedzieć o trzech sprawach.

Serwis. Zakaz serwisowania pomp ciepła dotyczy czynników o GWP od 2 500, np. R404A, a R32 ma 675. Pompę na R32 można więc legalnie serwisować i dopełniać czynnikiem także po 2027 r.

Cena czynnika. Od 2027 r. UE o połowę zmniejsza ilość czynników HFC (m.in. R32), jaką wolno wprowadzić na rynek. Mniej czynnika to argument za wzrostem jego ceny. To nasza ocena, a nie przepis, a przy szczelnym układzie dopełnianie i tak nie powinno być potrzebne.

Kontrole szczelności. Obowiązkowe okresowe kontrole dotyczą układów z dużą ilością czynnika. Dla R32 próg to około 7,4 kg, a domowe pompy mają zwykle 1-3 kg, więc najczęściej są poniżej progu. Roczny przegląd i tak jest warunkiem gwarancji - piszemy o tym w tekście przegląd pompy ciepła.

Kupić R32 teraz czy czekać na R290?

To zależy głównie od tego, jak pilna jest wymiana. Obie opcje są rozsądne, ale z innych powodów.

Kryterium	R32 kupiona w 2026	R290
Legalność pracy po 2027	tak, bez terminu	tak
Serwis po 2027	tak, czynnik może drożeć	tak, czynnik tani, ale wymaga przeszkolenia z czynników palnych
Wybór modeli	szeroki, ale kurczy się	rośnie z każdym sezonem
Temperatura zasilania	zwykle do 55-60 °C	często do 70-75 °C, lepiej dla grzejników
Palność	niska (klasa A2L, czyli słabo palny)	wysoka (klasa A3, czyli łatwo palny), strefy bezpieczeństwa wokół jednostki
Typowa budowa	monoblok lub split	głównie monoblok
Wpływ na klimat (GWP)	675	poniżej 1

Kupuj teraz na R32, jeśli musisz wymienić kocioł przed zimą (np. przez termin uchwały antysmogowej dla kotłów klasy 3 i 4), masz podłogówkę lub niskotemperaturowe grzejniki i trafiasz na dobrze dobrany model z listy ZUM, czyli listy urządzeń dopuszczonych w Czystym Powietrzu. Pompa na R32 będzie pracować i dawać się serwisować przez cały okres życia.

Wybierz R290, jeśli masz stare grzejniki wymagające wyższej temperatury zasilania, chcesz urządzenie, którego nie dotkną kolejne etapy zakazów, albo kupujesz w 2027 r. i nie chcesz dopytywać o pochodzenie egzemplarza. Większość producentów ma już w ofercie pompy powietrze-woda na propanie.

Szczegółowe porównanie obu czynników znajdziesz na stronie R290 czy R32, a przegląd modeli w rankingu najlepsze pompy ciepła 2026.

Na co uważać przy zakupie jesienią 2026

• Wyprzedaże R32 “przed zakazem”. Rabat bywa atrakcyjny, ale najpierw sprawdź, czy model jest na liście ZUM, jeśli liczysz na Czyste Powietrze, i czy moc jest dobrana do audytu, a nie do stanu magazynu.
• Dokument pochodzenia przy dostawie w 2027 r. Poproś w umowie o potwierdzenie, że egzemplarz wprowadzono do obrotu przed 1.01.2027.
• Serwis R290. Jeśli wybierasz propan, upewnij się, że instalator i serwis mają doświadczenie z czynnikami palnymi. Zobacz naszą ofertę serwisu pomp ciepła.
• Lokalizacja jednostki R290. Instrukcje producentów wyznaczają strefy, w których nie może być np. okienek piwnicznych, studzienek czy źródeł zapłonu. Wybór miejsca warto ustalić przed zakupem.
• Split z czynnikiem w domu. W układzie split powietrze-woda czynnik biegnie do jednostki wewnętrznej. Nowe splity powietrze-woda do 12 kW z F-gazem o GWP od 150 znikają z rynku w 2027 r., więc po tym terminie rynek przesuwa się w stronę monobloków.

Podsumowanie

1 stycznia 2027 r. nie wyłącza żadnej działającej pompy ciepła, zmienia tylko ofertę nowych urządzeń. Pompę na R32 kupioną teraz można legalnie użytkować i serwisować, a przy dostawie w 2027 r. trzeba mieć dokument pochodzenia egzemplarza. Jeśli wymiana może poczekać albo masz wysokotemperaturowe grzejniki, R290 daje więcej swobody na przyszłość.

Montujemy pompy na R32 i R290 w Małopolsce i na Śląsku i pomożemy wybrać model pod Twój dom. Zadzwoń: ☎ 608 682 620.

Podstawa prawna

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/573 z 7 lutego 2024 r. w sprawie fluorowanych gazów cieplarnianych weszło w życie 11 marca 2024 r. i zastąpiło rozporządzenie 517/2014.

• Załącznik IV pkt 8 lit. b - od 1.01.2027 zakaz wprowadzania do obrotu m.in. monoblokowych i innych samodzielnych urządzeń klimatyzacyjnych oraz samodzielnych pomp ciepła o maksymalnej mocy znamionowej do 12 kW włącznie, zawierających F-gazy o GWP 150 lub większym, chyba że jest to wymagane do spełnienia wymogów bezpieczeństwa (wtedy limit GWP wynosi 750). Polska wersja językowa dopisuje w tym punkcie słowa “typu plug-in”; Europejskie Stowarzyszenie Pomp Ciepła (EHPA) w wytycznych z listopada 2024 r. odczytuje go, zgodnie z wersją angielską (“self-contained heat pumps”), jako obejmujący monoblokowe pompy ciepła do 12 kW.
• Załącznik IV pkt 8 lit. c - od 1.01.2032 ten sam zakres urządzeń do 12 kW z jakimikolwiek F-gazami.
• Załącznik IV pkt 8 lit. d - od 1.01.2027 monoblokowe i inne samodzielne urządzenia klimatyzacyjne i pompy ciepła o mocy powyżej 12 kW, ale nieprzekraczającej 50 kW, z F-gazami o GWP 150 lub większym. Lit. e - pozostałe samodzielne urządzenia od 1.01.2030.
• Załącznik IV pkt 9 lit. b - od 1.01.2027 układy powietrze-woda typu split o mocy znamionowej 12 kW lub mniejszej z F-gazami o GWP 150 lub większym. Lit. c - splity powietrze-powietrze do 12 kW od 1.01.2029. Lit. d - splity do 12 kW z jakimikolwiek F-gazami od 1.01.2035. Lit. e i f - splity powyżej 12 kW: GWP od 750 od 1.01.2029, GWP od 150 od 1.01.2033.
• Art. 13 ust. 19 i 20 - uruchomienie urządzenia objętego zakazem po dacie zakazu jest zabronione, chyba że operator wykaże, że wymogi bezpieczeństwa w miejscu montażu nie pozwalają na czynnik o niższym GWP albo że urządzenie wprowadzono do obrotu przed datą zakazu. Dokumentację tego dowodu przechowuje się co najmniej 5 lat.
• Art. 13 ust. 4 - od 1.01.2026 zakaz używania F-gazów o GWP co najmniej 2 500 do konserwacji i serwisowania urządzeń klimatyzacyjnych i pomp ciepła. Próg 750 dla serwisu od 2032 r. dotyczy stacjonarnych urządzeń chłodniczych (z wyjątkiem chillerów), nie pomp ciepła.
• Załącznik I - GWP R32 (HFC-32) wynosi 675.
• Załącznik VII - maksymalna ilość HFC wprowadzanych na rynek UE: 42 874 410 ton ekwiwalentu CO2 rocznie w latach 2025-2026 i 21 665 691 ton w latach 2027-2029.
• Art. 5 ust. 1 - kontrole szczelności dla urządzeń zawierających co najmniej 5 ton ekwiwalentu CO2 F-gazów (dla R32: 5 000 ÷ 675 = około 7,4 kg).